SONIC BOOM

SONIC BOOM

 

Από πόσα χρόνια (δεκαετίες ίσως) ομιλώ και γράφω για την ανάγκη μείωσης των κρατικών δαπανών; Φωνή βοώντος εν τη ερήμω. Η ΝΔ ουσιαστικά με πέταξε έξω από τις γραμμές της για τις απόψεις μου αυτές. Το Πασόκ, στη διάρκεια της σύντομης συνεργασίας μου μαζί του, συνταράχθηκε από την εμμονή μου σε τέτοιες πολιτικές. Και τώρα βρισκόμαστε μπροστά στην ωμή πραγματικότητα. Η χώρα πάει για επίσημη πτώχευση αν δεν 'κοντύνει' τις δημόσιες δαπάνες. Οι Βρυξέλλες επίσημα πλέον μας απειλούν, αν δεν συμμορφωθούμε.

Τα πράγματα σήμερα είναι καθαρότερα κι από τον ίδιο τον ήλιο. Η χώρα βρίσκεται στο κατώφλι της χεωκοπίας. Εχοντας για δεκαετίες εξαπατήσει την Ευρώπη και τις διεθνείς αγορές τα όρια ελιγμών της έχουν ασφυκτικά στενέψει. Είτε ακολουθούμε με δική μας πρωτοβουλία μιά πολιτική τακτοποίησης του χάους και ξεβολέματος πολλών τακτοποιημένων κρατικοδίαιτων είτε πέφτουμε στην δίνη της στάσης πληρωμών και της υποχρεωτικής – για να μπορέσουμε να επιζήσουμε και να μπορεί να σιτίζεται ο κόσμος – προσφυγής στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Η συμμετοχή μας στο ευρώ θα είναι τότε εξαιρετικά προβληματική. Διότι για να πληρώσουμε μισθούς και συντάξεις θα πρέπει να τυπώσουμε χρήμα. Κάτι που είναι βέβαια αδύνατο στα πλαίσια της ευρωζώνης. Με δραματικά υποτιμημένο νόμισμα η χώρα θα βρεθεί και πάλι στα όρια μιάς περιθωριακής οικονομίας. Με μέλλον, αν έχουμε τα ίδια μυαλά αβέβαιο και προβληματικό.

Δεν είναι όμως υποχρεωτικό να είμαστε απαισιόδοξοι. H παγκόσμια κρίση γρήγορα θα ξεπεραστεί. Και θα σταθούν όρθιες εκείνες οι οικονομίες που έχουν συνειδητοποιήσει τα νέα δεδομένα και θα έχουν προετοιμασθεί κατάλληλα. Με σημαιοφόρους τις χώρες της Ασίας ο υπερηχητικός καπιταλισμός της ανάκαμψης θα προκαλέσει σοβαρές αναταράξεις. Θα υπάρξει ένα νέο δυναμικό boom. Κανένας δεν θα πρέπει να περιμένει πως θα γυρίσουμε ποτέ στο παρελθόν. Οι αβεβαιότητες και η αστάθεια που χαρακτήριζαν τις παγκοσμιοποιημένες μας οικονομίες πριν χτυπήσει η κρίση δεν θα εξαφανισθούν. Αλλά θα επανέλθουν εντονότερες και με μεγαλύτερο σφρίγος. Με αναταράξεις σχεδόν υπερηχητικές – sonic. Τα πάντα θα αλλάζουν. Παρασυρμένα από το ρυθμό των καινούργιων ανακαλύψεων στην τεχνολογία και στους ρυθμούς και στα μοντέλα δουλειάς.

Eυκαιρία έχουμε λοιπόν. Για αναπροσαρμογή πολιτικών και αναδιάταξη νοοτροπιών. Αν προχωρήσουμε σε αλλαγές παντού. Με τόλμη και θάρρος. Απελευθέρωση ωραρίου, πλήρη ευελιξία στις εργασιακές σχέσεις, σταθερό και χαμηλού βεληνεκούς φορολογικό σύστημα, κατάργηση γραφειοκρατικών ελέγχων και μια παιδεία στραμμένη στις ανάγκες του μαθητή κι όχι στις απαιτήσεις του παραδοσιακού συστήματος, η χώρα μπορεί να ετοιμασθεί.

Διαφορετικά και στο μέλλον θα μας συντρίψει τo sonic. Δίχως να μπορέσουμε να απολαύσουμε το boom*.

*Βλ. το εξαιρετικό νέο βιβλίο του Gregg Easrerbrook, Sonic Boom: Globalization at Mach Speed. Random House: New York. 2009.