Ο ΑΠΕΙΛΗΤΙΚΟΣ ΝΕΟ - ΚΡΑΤΙΣΜΟΣ

Ο ΑΠΕΙΛΗΤΙΚΟΣ ΝΕΟ - ΚΡΑΤΙΣΜΟΣ

 

Οι κρίσεις επηρεάζουν θεσμούς και διαδικασίες. Είναι αδύνατον μετά τις τελευταίες εξελίξεις τα πράγματα να παραμείνουν ως είχαν. Η επιστροφή στον παραλογισμό του κρατισμού είναι μάλλον δεδομένη. Με σύμφυτες βέβαια τις αντιφάσεις και τα τραγελαφικά φαινόμενα. Η Ευρωπαική Επιτροπή αποφασίζει την προώθηση οικονομικών μέτρων για την διάσωση των (μάλλον κάποιων) Τραπεζών. Την ίδια ώρα όμως παρεμποδίζει επι μέρους κυβερνήσεις από την λήψη μέτρων για ζητήματα της δικής τους οικονομίας.

Σε ποιο σημείο η συμφωνία του Μάαστριχ εξαιρεί τις Τράπεζες από την απαγόρευση των επιδοτήσεων και τις κρατικές ενισχύσεις; Πως λοιπόν η ΕΕ είναι σε θέση να επικαλείται την ίδια συμφωνία για την παρεμπόδιση άλλων κυβερνήσεων σε δικές τους πρωτοβουλίες; Η εκ νέου παρέμβαση του κράτους στην οικονομία δεν πρόκειται να σταματήσει με το τέλος της κρίσης. Διότι το μήνυμα που θα περάσει θα είναι πως το δημόσιο μόνο μπορεί να σώσει τις αγορές από τον εαυτό τους. Κι αν αυτό συνδυασθεί με το πάθος των πολιτικών «να παίρνουν μέτρα» ώστε να φαίνονται χρήσιμοι και πατερναλιστές είναι αυτονόητο πως δύσκολα θα περιορισθεί η βουλημία του κρατικού πατερναλισμού.

Το έργο βέβαια το έχουμε ξαναδεί. Το κράτος θα ξοδέψει κατά βάση πληθωριστικό χρήμα για να δημιουργήσει ρευστότητα και νέες οικονομικές δράσεις. Ο πληθωρισμός θα προκαλέσει από τα πράγματα αύξηση τιμών και μεγαλύτερες αυξήσεις. Αυτό θα επιχειρηθεί να αντιμετωπισθεί με αύξηση επιτοκίων που όμως θα κάνει το χρήμα ακριβότερο και θα «πνίξει» πολλές επιχειρήσεις. Η ανεργία θα αρχίσει να μεγαλώνει σαν φυσικό επακόλουθο και το κράτος θα προσπαθήσει να ξαναξοδέψει για να αντιμετωπίσει το πρόβλημα. Στο ευρωπαικό πλαίσιο το Σύμφωνο Σταθερότητας δύσκολα θα παραμείνει σε ισχύ. Και πολλές χώρες του ευρώ θα αναγκασθούν να αποφασίσουν αν θα μείνουν μαζί του η θα το εγκαταλείψουν.

Τα πράγματα δεν προβλέπονται καλά. Η κυβέρνηση Μπούς στις ΗΠΑ θα μείνει γνωστή στην ιστορία για την επίθεση που υπέστη η Νέα Υόρκη στους δίδυμους πύργους, για την ανεγκέφαλη εισβολή στο Ιράκ αλλά και για την κατεδάφιση του φιλελεύθερου ονείρου. Επειδή επί των ημερών της οι αχαλίνωτοι Τραπεζίτες αφέθηκαν ασύδοτοι να καταστρέψουν το χρηματοπιστωτικό σύστημα του κόσμου ολόκληρου. Επειδή κυρίως φρόντισε να φορτώσει την οικονομία με στεγαστικά δάνεια με ανύπαρκτες εγγυήσεις. Διότι το κράτος ήθελε φτηνή στέγη. Και πίεσε τις ποδηγετούμενες ημικρατικές Τράπεζες να τα εγκρίνουν. Αλλά κι επειδή διόγκωσε το χρέος της Αμερικής, μεγάλωσε τις επιδοτήσεις και έβαλε μεγάλα και ουσιώδη εμπόδια στο ελεύθερο εμπόριο. Κυρίως όμως η ιστορία θα την μνημονεύσει διότι θεσμοθέτησε την μεγαλύτερη κρατική παρέμβαση στην οικονομία από τον Πρώτο Πόλεμο και δώθε.

Θα χρειασθεί μια νέα Θάτσερ ώστε ο κόσμος να ορθοποδήσει. Δύσκολη προοπτική.