ΤΙ ΣΥΜΒΑΙΝΕΙ ΜΕ ΤΗΝ ΒΕΝΖΙΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΑΝΑΚΡΙΒΟ ΣΙΤΑΡΙ;

           ΤΙ  ΣΥΜΒΑΙΝΕΙ  ΜΕ  ΤΗΝ  ΒΕΝΖΙΝΗ  ΚΑΙ  ΤΟ    ΠΑΝΑΚΡΙΒΟ  

                                                      ΣΙΤΑΡΙ;

Οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου ξαναπήραν την ανηφόρα. Και οργιάζουν τα σενάρια για κερδοσκοπία των λεγομένων «επιτηδείων». Χωρίς ποτέ βέβαια να διευκρινίζεται ποιοί ακριβώς είναι αυτοί. Οι ίδιοι αναλυτές επέμεναν παλαιότερα πως η αμερικανική επέμβαση στο Ιράκ έγινε για τα πετρέλαια. Ούτε σταγόνα όμως πρόσθετου Ιρακινού πετρελαίου δεν έχει εισρεύσει από τότε στις διεθνείς αγορές. Μήπως όλοι αυτοί ζήτησαν συγγνώμη από το κακοπληροφορημένο τους κοινό; Οχι βέβαια. Συνεχίζουν απλά την παραπληροφόρηση και τις συνακόλουθες ανοησίες...

Η αύξηση στις τιμές του πετρελαίου προέκυψε μάλλον σαν αναπόφευκτη. Και λίγο – πολύ ήταν αναμενόμενη. Εδώ και δύο χρόνια περίπου είχα σημειώσει – μιλώντας μάλιστα στην τηλεόραση – πως οι τιμές μέσα στο 2007 θα ξεπερνούσαν τα 80 δολάρια. Και πως κοντά στα τέλη του 2008 πιθανότατα να βρίσκονται κοντά στα 100. Οι απόψεις αυτές στηρίζονται στην απλή λογική. Και προκύπτουν από γεγονότα που εκτυλίσσονται κατά κύριο λόγο, πάνω στο έδαφος της γής. Και όχι, όπως πολλοί νομίζουν, στο υπέδαφός της.

Η άνοδος των τιμών οφείλεται στην σταθερά αυξημένη ζήτηση. Κι όχι σε μείωση της προσφοράς. Ο μέσος αμερικανός πολίτης καταναλώνει τον χρόνο 30 περίπου βαρέλια πετρέλαιο. Και ο ευρωπαίος 25. Ο μέσος Κινέζος όμως χρησιμοποιεί μοναχά 4. Και ο Ινδός 2-3. Την ίδια ώρα οι δύο αυτές χώρες (με πληθυσμό 1,3 δις. η μία και 1 δις η άλλη) αναπτύσσονται ετήσια με ρυθμό 8-10%. Η ζήτηση λοιπόν μεγαλώνει με γιγαντιαία βήματα από χρονιά σε χρονιά. Ενώ η παραγωγή του προιόντος παραμένει σταθερή. Τα νέα πεδία αποθεμάτων στο Κασαγκάν του Καζακστάν και στη Σαχαλίνη 1 και Σαχαλίνη 2 της Ρωσίας παραμένουν ακόμη, για διάφορους λόγους, ανεκμετάλλευτα. Την ίδια ώρα προβληματισμός επικρατεί για τα πραγματικά αποθέματα της Σαουδ. Αραβίας και άλλων ώριμων παραγωγικά χωρών.

Η αύξηση της τιμής του πετρελαίου, ακριβώς επειδή προέρχεται από διόγκωση της ζήτησης (σαν αποτέλεσμα ταχείας οικονομικής ανάπτυξης
στην Ανατ. και την Νότια Ασία) δεν προκαλεί διεθνή οικονομική κρίση (demand driven). Και γι’ αυτό δεν κάμπτεται. Toυλάχιστον εύκολα.

Πολιτικά γεγονότα επίσης σε διάφορες γωνιές της γής αναχαιτίζουν την ομαλή ροή του προιόντος. Το αντάρτικο στο Δέλτα του Νίγηρα, η αστάθεια στη Βενεζουέλα, οι εξελίξεις στο Σουδάν, η κρίση στο Ιρακινό Κουρδιστάν, η αβεβαιότητα γύρω από το Ιράν και άλλες μικρότερες κρίσεις κάνουν νευρικές τις αγορές και προσθέτουν δολάρια στην τελική τιμή του κάθε βαρελιού. Οι θεομηνίες επίσης (τυφώνες στον Κόλπο του Μεξικού και η διακοή της παραγωγής και μεταφοράς πετρελαίου καθώς και η καταστροφή διυλιστηρίων) έχουν αυξήσει τις σχετικές αβεβαιότητες. Αν προσθέσει κανείς σε όλα αυτά τον επικείμενο παγωμένο χειμώνα στο βόρειο ημισφαίριο, την μείωση των ενεργειακών στρατηγικών αποθεμάτων στις ΗΠΑ και τις κατά καιρούς απειλές της Αλ Κάιντα για επιθέσεις σε παραγωγικές εγκαταστάσεις στην Σαουδ. Αραβία και σε άλλες χώρες του Περσικού Κόλπου, εύκολα συμπεραίνει πως η τιμή του πετρελαίου δύσκολα θα καμφθεί δραστικά (αυξομειώσεις θα υπάρξουν βέβαια) στους μήνες που έρχονται.

Αξίζει να σημειώσει εδώ κάποιος πως η λύση, για την ώρα βέβαια, δεν βρίσκεται στην ενίσχυση της παραγωγής βιοκαυσίμων. Διότι η παραγωγή τους επιδοτείται με τεράστια ποσά από τα κράτη για την παραγωγή προιόντων που βασικά δεν υποκαθιστούν αλλά συμπληρώνουν τις βενζίνες. Και που δεν οδηγούν σε σημαντική μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα – σύμφωνα με την μελέτη “Biofuels – At What Cost?” της Global Subsidies Initiative, Οκτ. 2006.

Επίσης, η παραγωγή βιοκαυσίμων αυξάνει καταστρεπτικά για τον καταναλωτή και για τους φτωχούς και πεινασμένους κατοίκους χωρών της Αφρικής κυρίως, τις τιμές του σταριού και άλλων προιόντων αναγκαίων για το φαγητό των απλών ανθρώπων. Δεν είναι λογικό σε μιά υποτιθέμενη προσπάθεια υποκατάστασης της βενζίνης να τινάζουμε στα ύψη τις τιμές των τροφίμων και να διακινδυνεύουμε την σχετικά άνετη επιβίωση μεγάλου μέρους του πληθυσμού.