ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ

ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ

Δεν θα συμφωνήσω με τον πρώην Πρωθυπουργό κ. Κώστα Σημίτη πως το πολιτικό μας σύστημα δεν έχει χτυπηθεί από σοβαρότατη κρίση. Και πως μόνοι υπέυθυνοι των προβλημάτων που υπάρχουν είναι οι βασικοί πολιτικοί παράγοντες του τόπου – τα κόμματα εξουσίας δηλ. Αν βέβαια εννοεί πως τα κόμματα έχουν πάψει να οδηγούν την κοινωνία ακολουθώντας απλά, μέσω των δημοσκοπήσεων, τις επιταγές της κοινής γνώμης, έχει απόλυτο δίκηο. Αυτό όμως δεν αναιρεί την παρατήρηση πως το σύστημα πάσχει στην καρδιά του. Στους θεσμούς δηλ. και στην κυρίαρχη πολιτική κουλτούρα.

Σε ποιά άλλη χώρα το Σύνταγμα έχει μεταβληθεί σε κανονιστικό νόμο ρυθμίζοντας λογής ειδικές περιπτώσεις που αιχμαλωτίζουν στην συνέχεια την κοινωνία στα δεσμά της ακινησίας και της αδυναμίας προσαρμογής στα όποια νέα δεδομένα; Ο ίδιος δεν γεύτηκε την οπισθοδρομική φανατίλα ολόκληρης σχεδόν της κοινωνίας, όταν μάταια επιχείρησε να αναδιοργανώσει το ασφαλιστικό σύστημα απαλλάσσοντας έτσι τους έλληνες από μελλοντικές περιπέτειες και αδιέξοδα; Δεν είναι άραγε κρίση όταν σύσσωμη η νεολαία αρνείται κάθε βήμα αναβάθμισης του εκπαιδευτικού μας συστήμταος και οι πανεπιστημιακοί δάσκαλοι εξαπατούν την πολιτεία απεργώντας αλλά δηλώνοντας στα χαρτιά πως δεν απεργούν για να εισπράξουν τον μισθό τους;

Η κρίση όμως φαίνεται κι’ από την έκδηλη αδυναμία των θεσμών της Δημοκρατίας μας να αντιμετωπίσουν τα καινούργια προβλήματα της εποχής. Που με δύναμη κατακλυσμού καθημερινά σχεδόν βομβαρδίζουν την κοινωνική μας πραγματικότητα. Με βάση την δυσκαμψία της υπερδιογκωμένης ελληνικής δημόσιας γραφειοκρατίας είναι σχεδόν αδύνατον να γίνει η χώρα μαγνήτης ξένων επενδύσεων. Που κρατούν το κλειδί σήμερα για κάθε προοπτική ανάπτυξης και κοινωνικής ευημερίας. Σε μελέτη που μόλις πριν λίγα 24ωτα δόθηκε στην δημοσιότητα (FreedomHouse, Indexof EconomicFreedom 2007), η Ελλάδα βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις μιάς παγκόσμιας κατάταξης χωρών με κριτήριο την οικονομική ελευθερία. Οταν η χώρα βρίσκεται στην 94η θέση ανάμεσα σε 110 χώρες (πίσω ακόμη κι από την Μολδαυία, την Ζάμπια, την Ναμίμπια και το Πράσινο Ακρωτήρι) στο επίπεδο των οικονομικών ελευθεριών ( και στην προσέλκυση προφανώς ξένων επενδύσεων) ο καθένας καταλαβαίνει πως οι προοπτικές της είναι δραματικά ζοφερές.

Πως θα αντιμετωπισθεί η ανεργία, η χαμηλή παραγωγικότητα, η απίθανα υψηλή εισροή ξένων προιόντων και η έλλειψη της όποιας δραστηριότητας για επιχειρήσεις υψηλής τεχνολογίας, που αποτελούν το οξυγόνο της σημερινής οικονομίας της γνώσης, δίχως την εισροή ξένων επενδύσεων για υποδομές και νέα επιχειρηματική δράση. Η απόλυτη αιχμαλωσία της κοινωνίας και ο στραγγαλισμός των οικονομικών ελευθεριών από την γιγαντιαία δημόσια γραφειοκρατία δεν συνιστά κρίση του συστήματος;

Δίχως επίσης δυναμική κι ανοιχτή ανώτατη κυρίως παιδεία είναι αδύνατη η παρουσία μας στο διεθνές ανταγωνιστικό περιβάλλον. Τα Πανεπιστήμια της Κίνας λ.χ. βγάζουν κάθε χρόνο εκατοντάδες χιλιάδες πτυχιούχων, υψηλής κατάρτισης και μεγάλων δυματοτήτων, στους τομείς κυρίως των θετικών επιστημών και των τεχνολογιών της πληροφορίας. Το ίδιο συμβαίνει και στην Ινδία, ενώ η πρωτεύουσα της Νότιας Κορέας Σεούλ έχει το μεγαλύτετρο ποσοστό στον κόσμο κατοίκων με διδακτορικό στις φυσικές επστήμες. Στην Ελλάδα ξεχύνονται στους δρόμους φοιτητές και καθηγητές από φόβο μήπως και επιτραπεί η ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων σε ένα σύστημα που ήδη πάσχει βαρειά από τις ενδημικές του αδυναμίες.

Η παγκόσμια οικονομική αλληλεξάρτηση των ημερών παρασύσει στο χάος κοινωνίες ανέτοιμες να αντιδράσουν και να αντεπιτεθούν, όπως γράφει στο εξαιρετικό του νέο βιβλίο ο Thomas – Homer Dixon (The Upsideof Down: Catastrophe, Creativity, andthe RenewalofCivilization,2006 ). Η καταστροφή που για πολλές παραδοσιακές συνήθειες είναι αναπόφευκτη, μπορεί να αποτελέσει ευκαιρία για μιά καινούργια πορεία αναγέννησης. Φθάνει η χώρα να πάρει τις αποφάσεις της. Να ανανεώσει τους θεσμούς της. Και να μεταμορφώσει τα δυσλειτουργικά της στερεότυπα. Ξεκινώντας από την αναγνώριση της κρίσης στην οποία πολλοί από τους θεσμούς της βρίσκονται. Εξ άλλου, όπως υποστηρίζει κι’ ο πρόσφατα τιμηθείς με το Νόμπελ Οικονομίας καθηγητής Εντμουντ Φέλπς (Macroeconomicsfor aModern Economy, 8 Δεκ. 2006), «ένα σύστημα που δεν παράγει ούτε δυναμισμό αλλά ούτε και υψηλή απασχόληση για τους πολίτες του αποτυγχάνει και καταρρέει». Δεν υπάρχει λοιπόν κρίση;